czwartek, 21 Styczeń 2021,
imieniny obchodzą: Agnieszka, Jarosława

Aktualności

A A A

Strona główna / Aktualności / Mały domek wielkiej pasji

Mały domek wielkiej pasji

data dodania: 2020-07-08 08:54:01

Od 1999 roku znajduje się w nim siedziba Pedagogicznej Biblioteki im. Józefa Lompy w Zawierciu, która jest jedną z 17 filii Wojewódzkiej Biblioteki Pedagogicznej w Katowicach.

Między skupem złomu a przychodnią lekarską stoi mały biały budynek. Od 1999 roku znajduje się w nim siedziba Pedagogicznej Biblioteki im. Józefa Lompy w Zawierciu, która jest jedną z 17 filii Wojewódzkiej Biblioteki Pedagogicznej w Katowicach. 

Biblioteka Pedagogiczna powstała w 1951 r. z darów nauczycieli i społeczności miasta. Działa ona na zasadzie biblioteki naukowej  czytelnicy nie mają bezpośredniego dostępu do księgozbiorów, w których panuje porządek numeryczny, a nie tematyczny. Dlatego użytkownik musi wykazać się umiejętnością wyszukiwania interesujących go pozycji i wynotowania odpowiedniej sygnatury, za pomocą której bibliotekarz porusza się po labiryntach magazynu książkowego. Ale wypożyczanie książek to nie wszystko, na co możemy liczyć.

Placówka przyjazna dzieciom

Choć nazwa „biblioteka pedagogiczna” brzmi dostojnie, placówka przyciąga nawet przedszkolaków. W ramach obchodów Roku Tuwimowskiego zorganizowano tutaj I Konkurs Recytatorski „W zaczarowanym świecie poezji: Stacja Biblioteka  Przystanek Julian Tuwim”. Do konkursu przystąpiły dzieci z zawierciańskich przedszkoli, które miały za zadanie zaprezentować wybrany wiersz Juliana Tuwima. „Wszyscy uczestnicy zaprezentowali się wspaniale i otrzymali tytuł Czarodzieja Słowa, a także drobne upominki w postaci maskotek i zakładek do książek, które zostały własnoręcznie uszyte przez wychowanki zakładu poprawczego. Przedszkolaki zostały zaproszone przez naszą koleżankę  która na ten czas wcieliła się w rolę konduktora  na przejażdżkę po bibliotece« oraz na projekcję bajek”  opowiada pani Dorota Walus. Postaci Juliana Tuwima poświęcone są również cykliczne spotkania pod ogólnopolskim hasłem „Cała Polska czyta dzieciom”. Ostatnie przedwakacyjne spotkanie miało miejsce w Przedszkolu nr 1 w Zawierciu. Z inicjatywy Biblioteki Pedagogicznej w przedszkolach z terenu miasta i powiatu wprowadzono także cykliczne zajęcia pt. „Migusie w przedszkolu”. Mają one charakter zabawowy, ale dzięki temu dzieci mogą zapoznać się z podstawami języka migowego i poznać świat osób niesłyszących i słabo słyszących. W związku z ubiegłorocznymi obchodami Roku Janusza Korczaka zorganizowano spotkanie dla uczniów z Zespołu Szkół i Placówek Specjalnych im. Mari Grzegorzewskiej w Zawierciu. Na spotkanie zaproszono Halinę Kulę-Żmudę, literatkę i zarazem emerytowaną nauczycielkę bibliotekarkę, która w barwny sposób opowiadała o życiu i działalności Korczaka. Z tej samej okazji na prośbę Dyrekcji Szkoły Podstawowej nr 3 w Porębie biblioteka włączyła się w przygotowania do nadania szkole imienia J. Korczaka. W siedzibie biblioteki zorganizowano dla uczniów klas 3-6 tej placówki spotkanie poświęcone przyszłemu patronowi, z prezentacją multimedialną oraz fragmentami filmu „Król Maciuś Pierwszy”.

Miejsce spotkań

Biblioteka od kilku lat intensywnie współpracuje z dwoma zawierciańskimi instytucjami: Ośrodkiem Usług Opiekuńczo-Wychowawczych oraz Zakładem Poprawczym i Schroniskiem dla Nieletnich. 8 marca 2013 r. dziewczęta z Zakładu Poprawczego po raz pierwszy uczestniczyły w zajęciach bibliotecznych. Ich myślą przewodnią jest „wychowanie przez pracę”. Pierwsza część poświęcona jest literaturze pięknej, a druga wtajemnicza dziewczyny w pracę bibliotekarza „od kuchni”. „Dziewczęta wyraziły chęć znakowania księgozbioru tj. naklejania numerów sygnatur na grzbiety książek. Dzięki temu oznakowano ponad tysiąc egzemplarzy. Z kolei na jednych z zajęć poezjoterapii dziewczyny miały okazję spotkać się z twórczością Krzysztofa Ildefonsa Gałczyńskiego. Na to spotkanie zaprosiliśmy Halinę Kulę-Żmudę. Poza czytaniem wierszy poety i dyskusją na temat jego twórczości przygotowaliśmy dla dziewcząt prezentację multimedialną”  relacjonuje pani Dorota. Dla podopiecznych Ośrodka Usług Opiekuńczo-Wychowawczych przygotowano natomiast zajęcia biblioterapeutyczne pt. „Jak radzić sobie w sytuacjach trudnych  panika i roztargnienie”, opracowane na podstawie wiersza Juliana Tuwima „Okulary”. Bibliotekarze nie zapominają również o starszych mieszkańcach ziemi zawierciańskiej. Dla nich w czytelni biblioteki odbywają się spotkania w ramach „Kawiarenki Literackiej”. Jedno ze spotkań dla słuchaczy Uniwersytetu III Wieku poświęcone było życiu i twórczości Tadeusza Boya-Żeleńskiego. Natomiast na innym ze spotkań zostały zaprezentowane przez pracowników Sanepidu zasady zdrowego i racjonalnego odżywiania. W 2012 r. biblioteka zawarła porozumienie z Poradnią Psychologiczno-Pedagogiczną w Zawierciu. Celem współpracy jest wspomaganie nauczycieli w realizacji zadań dydaktycznych, wychowawczych i opiekuńczych. W ramach współpracy w roku szkolnym 2012/2013 odbyło się siedem spotkań na terenie biblioteki oraz jedno spotkanie w poradni. Uczestniczyło w nich ponad 100 nauczycieli z powiatu zawierciańskiego. Każdy z uczestników miał sposobność zapoznania się z nowościami wydawniczymi oraz wykazem literatury dotyczącej tematu spotkania, która jest dostępna w placówce.

Pędzlem i piórem.

W czytelni Biblioteki Pedagogicznej od września 2012 r. do maja 2013 r. można było podziwiać prace plastyczne dzieci i młodzieży z zawierciańskich placówek oświatowych. Biblioteka zorganizowała 21 wystaw, na których zaprezentowano 204 prace plastyczne wykonane różnymi technikami. Były to m.in. rysunki przygotowane przez uczniów Szkolnego Koła Fotograficznego działającego przy Zespole Szkół i Placówek Specjalnych w Zawierciu, dzieci z Koła Plastycznego „Promyki” przy Przedszkolu nr 1, przedszkolaków z Przedszkola Integracyjnego nr 3, uczniów Koła Plastycznego „Plastusie” ze Szkoły Podstawowej nr 9 oraz dzieci z Zespołu Szkół i Placówek Specjalnych im. Marii Grzegorzewskiej. Gdy 2 kwietnia obchodzono Światowy Dzień Autyzmu, w bibliotece miała miejsce wystawa prac wykonanych przez dzieci autystyczne z Przedszkola Integracyjnego nr 7 w Zawierciu. W tym dniu w bibliotece panowała „niebieska” atmosfera, ponieważ kolor niebieski symbolizuje autyzm i wsparcie osób cierpiących na to schorzenie. W tym dniu pracownicy biblioteki noszą niebieskie serduszka, dostają je również czytelnicy, którzy mogą się zapoznać z literaturą dotyczącą tej jednostki chorobowej.  „Aktualnie w jednej z czytelni można podziwiać ekspozycję poświęconą Powstaniu Styczniowemu, przygotowaną przez Wychowanki Zakładu Poprawczego i Schroniska dla Nieletnich. Wystawa jest relacją z wycieczek dziewcząt pod hasłem.Śladami Powstania Styczniowego w powiecie zawierciańskim. Wystawa obejmuje zdjęcia i prace plastyczne o tematyce powstania, których autorką jest jedna z wychowanek, a także repliki munduru galowego i polowego. Mundury te zostały uszyte przez dziewczyny w trakcie zajęć w bibliotece”  opowiada pani kierownik. W dużej czytelni można natomiast obejrzeć poplenerową wystawę garnków glinianych, przyozdobionych przez dzieci z Przedszkola nr 1 w Zawierciu.

Regionalne rarytasy

Jednym z działań współczesnych bibliotek jest budzenie szacunku wobec dziedzictwa kulturowego „małych ojczyzn”. Biblioteka Pedagogiczna podjęła się odkrywania uroków miasta, utrwalania jego historii oraz gromadzenia i przechowywania źródeł informacji. Księgozbiór regionalny stanowi wyodrębniony zbiór zawierający wszystkie możliwe typy dokumentów. Szczególną wartość regionalną prezentuje maszynopis z autografem autora, opisujący historię zawierciańskiego harcerstwa w latach 1911-1939. Materiały, uznane przez wiele lat za zaginione, zostały przekazane do biblioteki i stały się przyczynkiem do opracowania monografii w stulecie istnienia zawierciańskiego harcerstwa. W 2003 r. dawna mieszkanka Zawiercia przekazała placówce w depozyt kopie 5 ksiąg budżetowych Zarządu Miejskiego w Zawierciu z lat 1939-1949. Ponadto zebrała i opracowała zbeletryzowane opowieści, wspomnienia i luźne zapiski swojego ojca, pracownika Urzędu Miasta w okresie międzywojennym. W 2010 r. trafiły natomiast do zbiorów niepublikowane materiały Stanisława Rajczyka, naocznego świadka wielu ciekawych wydarzeń w naszym mieście. Rosnące zainteresowanie literaturą i prasą regionalną w środowisku zawierciańskich nauczycieli skłoniło bibliotekarzy do przygotowania materiałów wspomagających realizację ścieżki dydaktycznej „dziedzictwo kulturowe w regionie”. Pracownicy placówki opracowali „Propozycje programowe dla nauczycieli klas IV-VI do realizacji edukacji regionalnej  moje miasto Zawiercie”. Program został pozytywnie zaopiniowany przez ówczesne kierownictwo Wydziału Instruktażowo-Metodycznego Edukacji Regionalnej Pedagogicznej Biblioteki Wojewódzkiej w Katowicach, przez Konsultanta w Regionalnym Ośrodku Doskonalenia Nauczycieli „WOM” w Katowicach oraz przez metodyka ds. bibliotek szkolnych. Projekt składa się z 16 kręgów tematycznych, omawiających odrębne aspekty życia miasta. Propozycje programowe skierowane są do nauczycieli takich przedmiotów jak WOS, historia, sztuka, język polski, przyroda, geografia, religia, etyka, przedsiębiorczość. Przykładem ciekawych form prac lekcyjnej są np. treści zawarte w kręgach tematycznych „Tam, gdzie mieszka książka”, „Życie kulturalne  literatura, teatr i X muza” czy „Idź tam, gdzie muzyka rozbrzmiewa, zły człowiek nigdy nie śpiewa”. Opisano w nich przeszłość i teraźniejszość zawierciańskich bibliotek, księgarń, drukarń i zakładów poligraficznych; przedstawione zostało życie kulturalne i literackie miasta, sylwetki zawierciańskich artystów i literatów. Szczególną uwagę zwrócono na postać Haliny Snopkiewicz pisarki pochodzącej z Zawiercia oraz aktorki Teresy Belczyńskiej, grającej m.in. w filmach „Godzina pąsowej róży” i „Zmiennicy”. Przybliżona została również postać Jerzego Gardy  dyrektora Opery Wrocławskiej i wicedyrektora Opery Poznańskiej, zawiercianina mającego w dorobku m.in. występy w słynnej „La Scali”.

Z pasją

Od kilku lat pracowników biblioteki pochłania jeszcze jedna pasja. Jest nią gromadzenie autografów i dedykacji. Kolekcja liczy już ponad 100 wpisów, a wszystkie zebrane autografy i dedykacje są wynikiem osobistego kontaktu bibliotekarzy z autorami. Autografy i dedykacje pochodzą od osób znanych, ale także od autorów cenionych w wąskich kręgach czy od twórców regionalnych.  „W naszej kolekcji, która jest dostępna w bibliotece do wglądu, można znaleźć takie nazwiska jak Sławomir Mrożek, Tadeusz Różewicz, Jerzy Pilch, Julia Hartwig, Hanna Kral, Roma Ligocka, Wojciech Cejrowski, Andrzej Sapkowski, Marta Fox, Jan Miodek i wielu innych”  jednym tchem wymienia pani Dorota. Między skupem złomu a przychodnią lekarską stoi mały biały budynek. Na pierwszy rzut oka nie wygląda zachęcająco. To bardzo mylne wrażenie. Budynek tętni życiem, pomysłami i pasją. I oby tak było jak najdłużej.

Artykuł archiwalny rozmowa Katarzyny Wilk 

Zawiercinian Lato 2012 nr 2 (15)

Wydawca:

Centrum Inicjatyw Lokalnych
42-400 Zawiercie, ul. Senatorska 14

Pomóż nam rozwijać serwis:
1%

Podaruj 1% podatku
KRS: 0000215720